Leciono 20

Vortprovizo

  • kos - pro
    • koski - ĉar
  • seba - kialo
    • keseba - kial
  • denmo... kom... - tiel... kiel...
  • buka - malfermi
  • klosi - fermi
  • ewreka - trovi
  • xoru - komenci
  • fini - fini
  • swal - demando, demandi
  • jawabu - respondo, respondi
  • baytu - domo
  • dwer - pordo
  • janela - fenestro
  • satu - horo
  • alo - alia
  • sama - sama
  • hewan - besto

Notoj

denmo... kom...

Oni komparas substantivojn kiuj havas la samajn atributojn per denmo... kom...

Hin filme sen denmo lungo kom den filme.
Ĉi tiu filmo estas tiel longa kiel tiu filmo.

sama kaj alo

La vortoj sama (sama) kaj alo (alia) estas similaj de ke, hin, den, ban, moy, kaj nil. Alivorte oni ofte uzas ilin kiel prefiksojn ĉe la pronomoj (e)te/(o)to. Tio signifas, ke sama kaj alo estas kaj adjektivoj kaj demonstrativoj.

  • samate - la sama persono
    samato - la sama afero
  • alote - aliulo
    aloto - alia afero

Kun aliaj adjektivoj, (e)te/(o)to estas memstaraj vortoj.

bon te, bur te ji colo te
la bona (homo), la malbona (homo), kaj la malbela (homo)

Legado de horloĝoj

Por legi la horloĝo, Globaso uzas la vorton satu (horo) ne la vorton watu (tempo) kun la bazaj numeraloj.

To sen ke satu?
Kioma horo estas?

To sen satu sabe fe soba.
Estas la sepa (horo) matene.

(satu) oco, duades lima
8:25

Ekzemplaj frazoj

Yu le klosi janela keseba? Kial vi fermis la fenestron?

Mi le klosi janela koski hay bardi fe exya. Mi fermis la fenestron, ĉar estas malvarme ekstere.

Ekzerco de legado kaj aŭskultado

Medisyen ogar in day baytu. Te hare bannumer hewan: dua bwaw, tiga myaw, ji un piu. Un bwaw somno multi. Alo bwaw yuxi multi ton moy myaw. Un myaw sen daymo humorpul. Te abil na buka ji klosi dwer. Piu sen doste de den myaw. Nil myaw vole na yam piu. Ban din, myaw le buka dwer ji piu le fley cel ex baytu. Bwaw ji medisyen le ewreka te in parke, ji nundin, piu sen in baytu ji moyte sen hox.

Leciona tasko

Skribu vian propran rakonton uzante la ekzemplojn en la supra kaj antaŭaj lecionoj kiel ŝablonojn.